کانون کارشناسان رسمی دادگستری و مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضائیه با هدف جذب و تعیین صلاحیت افراد متخصص در رشته‌های مختلف، از جمله رشته مهندسی نقشه‌برداری و اطلاعات مکانی، آزمونی تحت عنوان «کارشناس رسمی دادگستری» برگزار می‌کنند. 
فردی که بتواند این آزمون را بگذراند، پس از احراز شرایط لازم، پروانه کارشناسی رسمی دریافت می‌کند و می‌تواند به عنوان کارشناس رسمی در پرونده‌های حقوقی، ثبتی، و اراضی فعالیت کند.

شرایط شرکت در آزمون

از مهم‌ترین شرایط عمومی و اختصاصی شرکت در آزمون می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• برخورداری از تابعیت جمهوری اسلامی ایران، متعهد به دین مبین اسلام یا یکی از ادیان شناخته شده، سلامت جسمانی و روانی کامل. 

• مدرک کارشناسی (یا بالاتر) در رشته‌های مهندسی نقشه‌برداری، ژئودزی، سنجش از دور، سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS) یا رشته‌های مرتبط. 

• داشتن سابقه کار تخصصی مرتبط حداقل ۵ سال پس از اخذ مدرک کارشناسی (تشخیص مرتبط بودن سابقه به عهده مرجع ذی‌صلاح است).

محتوا و مواد آزمون

آزمون شامل دو بخش اصلی است:

1. مواد عمومی: شامل قوانین، مقررات، آیین‌نامه‌ها و مقررات مربوط به کارشناسان رسمی دادگستری. به‌عنوان مثال: قانون کانون کارشناسان رسمی دادگستری، آیین‌نامه اجرایی، ماده ۱۸۷ قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، آیین‌نامه اجرایی آن، آیین‌نامه اجرایی قانون ثبت اسناد و املاک، و سایر مقررات ثبتی. 

2. مواد تخصصی: برای رشته نقشه‌برداری و اطلاعات مکانی، منابع تخصصی شامل:

   • مباحث نقشه‌برداری عمومی، ژئودزی، فتوگرامتری، سنجش از دور، سیستم‌های تصویر، GPS، تحلیل عکس هوایی و ماهواره‌ای.

   • مقررات موضوعه در حوزه اراضی، کاداستر، ثبت اسناد و املاک، نقشه‌برداری ثبتی و ساختمانی. 

صلاحیت‌ها و حوزه فعالیت کارشناسان رسمی نقشه‌برداری

پس از قبولی و اخذ پروانه، کارشناس رسمی نقشه‌برداری و اطلاعات مکانی دارای صلاحیت‌هایی است که در آن‌ها اظهار نظر می‌کند، از جمله:

• تعیین و تثبیت حدود اربعه املاک و اراضی، جانمایی پلاک ثبتی، تهیه نقشه‌های یو تی ام (UTM) و تطبیق با اسناد مالکیت. 

• تهیه نقشه توپوگرافی، تهیه و تحلیل عکس‌های هوایی و ماهواره‌ای، نقشه‌برداری در حوزه ساخت‌وساز یا تفکیک/افراز املاک. 

• ارائه نظر کارشناسی در دعاوی ثبتی و حقوقی، تعیین کاربری اراضی، بررسی اختلافات ثبتی و حقوقی بین مالکان. 

راهنمای مطالعه و آمادگی

برای آماده‌سازی آزمون، پیشنهاد می‌شود:

• فهرست منابع رسمی را از سایت رسمی شورای عالی کارشناسان رسمی دادگستری یا سامانه آزمون مرور کنید. 

• نمونه سوالات سالیان گذشته را بررسی نمایید تا با قالب سوالات، حجم مطالب و بخش‌های پرتکرار آشنا شوید. 

• برای بخش تخصصی، مطالعه مباحث نقشه‌برداری (به‌ویژه کاداستر، فتوگرامتری، سنجش از دور) و مقررات ثبتی توصیه می‌شود.

• برنامه زمان‌بندی منظم داشته باشید، بخش عمومی و تخصصی را تفکیک کنید و بر نقاط قوت تمرکز نمایید.